Tools

E-mail Print PDF

โครงการสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ บ้านธารทอง

   สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ บ้านธารทอง
อ.เชียงแสน จ.เชียงราย

ความเป็นมาของโครงการ
              
วันที่ 16 มีนาคม 2546 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ พระบรมโอรสาธิราชสยามมกุฎราชกุมาร ได้เสด็จทอดพระเนตรพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติสบกกฝั่งขวา ซึ่งเป็นแหล่งต้นน้ำลำธาร และถูกบุกรุกพื้นที่เพื่อจับจองที่ทำกินโดยชาวเขา บ้านขุนน้ำคำ ทำให้ป่าไม้ถูกทำลายลงเป็นจำนวนมาก ทางราชการจึ่งได้ทำการอพยพราษฎรบ้านขุนน้ำคำ ลงมาอยู่ในพื้นที่ บ้านธารทอง ตำบลแม่เงิน อำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย พิกัด PC316434  ซึ่งอยู่ห่างจากจุดเสด็จประมาณ 5 กิโลเมตร 
                ด้วยพระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ที่ทรงมีต่อพสกนิกรทุกหมู่เหล่า ได่พระราชทานพระราชดำริให้ดำเนินการจัดตั้งสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูง บ้านธารทอง ครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมด 10,000 ไร่ เพื่อหยุดยั้งการทำลายป่าให้สถานีเป็นแหล่งจ้างงานผลิตอาหารที่ปลอดภัยและในขณะเดียวกันให้เป็นศูนย์การเรียนรู้การเกษตรที่ถูกวิธี จนกระทั่งนำไปผลิตในที่ดินของตนเองสามารถดำรงชีพอยู่กับป่าอย่างยั่งยืนได้ รวมถึงการจัดระเบียบชุมชนและพัฒนาคุณภาพชีวิตให้ดีขึ้นและพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ต่อไป
            ด้วยพื้นที่ดังกล่าวถูกบุกรุกทำลายและประกอบกับพื้นที่บริเวณนี้อยู่ติดกับชายแดน ซึ่งเป็นแหล่งผลิตยาเสพติดที่สำคัญ อาจจะกระทบต่อความมั่นคงในอนาคต ตลอดจนถึงคุณภาพชีวิตของราษฎรที่ไม่ดีพอจึงทรงมีพระราชดำริให้จัดตั้งเป็นสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูง โดยเน้นในเรื่องการให้คนอยุ่ร่วมกับป่าได้อย่างผสมกลมกลืน
               การดำเนินการของสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริบ้านธารทองจึงมีทั้ง การฟื้นฟูสภาพป่าและระบบนิเวศน์ และจ้างแรงงานราษฎรเพื่อให้มีรายได้และเป็นแหล่งเรียนรู้จากสถานีเพื่อที่จะ ไปดำเนินการในพื้นที่ของตนเองที่มีอยู่ให้เกิดราบได้ที่ยั่งยืน ไม่บุกรุกทำลายป่าและมีที่อยู่และที่ทำกินเป็นหลักแหล่ง ซึ่งสถานีได้เน้นปลูกไม้ผล ไม้ดอก และพืชผักปลอดสารพิษรวมถึงการหาตลาดเพื่อจำหน่ายให้แก่ราษฎรที่เข้าร่วม โครงการกับทางสถานีด้วย
               และเมื่อวันที่ 12 กุมภาพันธ์ 2547 สมเด็จพระนางเจ้าฯพระบรมราชินีนาถ ได้เสด็จไปยังสถานีฯเพื่อทอดพระเนตรความก้าวหน้าของการดำเนินงานที่จะมุ่ง มั่นสู่ผลสัมฤทธิ์ให้คนอยู่กับป่าได้อย่างเกื้อกูลซึ่งกันและกัน
  

 ที่ตั้งของโครงการ :  
                ตั้งอยู่ที่ หมู่ที่ 11 บ้านธารทอง ตำบลแม่เงิน อำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย พิกัด 47 Q PC  352412  635210 E 2241112 N ระวางแผนที่ 5049I, 5049II

 วัตถุประสงค์โครงการ :
            1. ทำการจัดตั้งสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ บ้านธารทอง เพื่อนำพื้นที่ที่ถูกแผ้วถางแล้ว นำมาทำประโยชน์ให้เกิดผลผลิตสูงสุด เป็นแหล่งรายได้เป็นวิทยาทานของชาวบ้านและเป็นตัวอย่างแก่ราษฎรที่เข้าร่วมโครงการฯ
            2. ทำการฟื้นฟูสภาพป่าเสื่อมโทรม ให้กลับคืนสภาพเป็นป่าที่สมบูรณ์ดังเดิม
            3. ทำการอนุรักษ์สภาพป่าที่สมบูรณ์ บริเวณพื้นที่ป่าสบกกฝั่งขวาซึ่งเป็นแหล่งต้ำลำน้ำยาบ,ลำน้ำห้วยเม็งและห้วยส้ม รวมทั้งการอนุรักษ์พันธุ์สัตว์ป่าที่ยังมีอยู่โดยให้ราษฎรมีส่วนร่วมในลักษณะของการฝึกอาสาสมัครพิทักษ์ป่าฯ
            4. ทำการจัดระเบียบพื้นที่ชายแดนและสกัดกั้นการขนย้ายยาเสพติดจากนอกประเทศเข้าสุ่ประเทศไทย


สภาพทั่วไป :
               สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ บ้านธารทอง มีพื้นที่ดำเนินโครงการตั้งอยุ่ใน ท้องที่ตำบลแม่เงิน อำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงรายซึ่งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติป่าสบกกฝั่งขวาและป่าแม่โขงฝั่งขวา เป็นแหล่งคุณภาพลุ่มน้ำ ชั้น1 A -1B ณ จุดที่เสด็จฯ พิกัด 47 Q PC 3693413 อยู่สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง เฉลี่ย 1,015 เมตร บริเวณ
สันเขายอดดอยสามารถมองเห็นแม่น้ำโขงและประเทศสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว มีลุ่มน้ำจำนวน 3 ลุ่ม คือ ลุ่มน้ำยาบ มีลำห้วยสำคัญ คือ ห้วยผาแตก , ห้วยขุนน้ำคำ , และห้วยน้ำยาบแง่ซ้าย อยู่ในเขตอำเภอเชียงแสน , ลุ่มน้ำห้วยเม็งและลุ่มน้ำห้วยส้ม อยู่ในเขตอำเภอเชียงของ ทั้ง 3 ลุ่มแม่น้ำไหลลงสู่แม่น้ำโขง โดยมีปริมาณฝนตกในพื้นที่จากสถิติ
ปี 2544 มีปริมาณฝนตกสูงสุดในเดือนพฤษภาคม 624.9 มม. และมีปริมาณน้ำฝนทั้งปี 1,954.04 มม.
               สภาพพื้นที่โดยทั่วไป เป็นที่ราบบางส่วนและเป็นเนินลาดชัน มีพื้นที่ป่า ประกอบด้วย ป่าเบญจพรรณ ร้อยละ 58 (5,800ไร่) ป่าดงดิบเขาร้อยละ 23 (2,300 ไร่) ป่าดิบแล้งริมห้วย ร้อยละ 14 (1,400 ไร่) พื้นที่ถูกถางไร่ร้าง ร้อยละ 5 (500 ไร่) ของจำนวนพื้นที่ 10,000 ไร่ โดยมีแนวเขตติดต่อดังนี้               
               ทิศเหนือ               จรดดอยผาแตกหรือดอยหลวงแปเมือง
               ทิศตะวันออก         จรดดอยหมูโอ อำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย
               ทิศตะวันตก           จรดขุนน้ำคำ
               ทิศใต้                   จรดดอยห้วยกว๊าน


ประชากร :
                หมู่บ้านเป้าหมานหลักของสถานีฯ มี 2 หมู่บ้าน (ชนเผ่าม้ง) ได้แก่
                1. บ้านธารทอง หมู่ที่ 11 ต.แม่เงิน อ.เชียงแสน จ.เชียงราย ปัจจุบันมีประชากร ทั้งหมด 232 ครัวเรือน ชาย 1,103 คน หญิง 1,213 คน รวม 2,316 คน นับถือศาสนาพุทธ คริสต์และผี
                2. บ้านทุ่งนาน้อย หมุ่ที่ 11 ต.เวียง อ.เชียงของจ.เชียงราย ปัจจุบันมีประชากร ทั้งหมด 230 ครัวเรือน ชาย 610 คน หญิง 722 คน รวม 1,332 คน นับถือศาสนาพุทธ คริสต์ และผี


อุณหภูมิ :
               อุณหภูมิโดยเฉลี่ย               23.93     องศาเซลเซียส/ปี
               ฤดูร้อนอุณหภูมิเฉลี่ย           38.8       องศาเซลเซียส/ปี
               ฤดูฝนอุณหภูมิเฉลี่ย             25         องศาเซลเซียส/ปี
               ฤดูหนาวอุณหภูมิเฉลี่ย         8           องศาเซลเซียส/ปี


ปริมาณน้ำฝนเฉลี่ย :        
               1,954.04     มิลลิเมตร/ปี


ลักษณะภูมิประเทศ
               เป็นภูเขาสูงชัน สลับซับซ้อน สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางตั้งแต่ 700-1,329 เมตร เฉลี่ย 1,015 เมตร


สภาพทางธรณีวิทยา
               เป็นหินที่เกิดในยุคพาลีโอโซอิค (Paoleozonic Era) หินที่พบ ได้แก่ หินแกรนิต หินตะกอน หินแปร หินทราย หินชนวน หินฟิลไลท์ และหินควอตไซต์ เป็นต้น


ลักษณะทางอุทกวิทยา
                พื้นที่โครงการครอบคลุมลุ่มน้ำห้วยผาแตก ห้วยขุนน้ำคำ-และห้วยขุนน้ำยาบแง่ซ้าย ในเขตอำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย และห้วยเม็ง ห้วยน้ำส้มในเขต อำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย


การคมนาคม
                - เดินทางโดยใช้รถยนต์ ระยะทางจากอำเภอเมืองเชียงราย ถึง สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูง ตามพระราชดำริบ้านธารทอง ระยะทาง 95 กิโลเมตร ใช้เวลาเดินทางประมาณ 2.00  ชม.
                - เดินทางโดยใช้เฮลิคอปเตอร์ ใช้เวลาเดินทางประมาณ 20 นาที (จากสนามบินเชียงราย)
        

การดำเนินงาน :
                            ทางสถานีฯ ได้ดำเนินการมาตั้งแต่วันที่ 17 มีนาคม 2546 มาอย่างเป็นขั้นตอนจึงขอสรุปรายงานการดำเนินงานตั้งแต่ ปี 2546 - ปัจจุบันดังนี้
              
 
ผลการดำเนินงานปี 2556
 
คณะทำงานสถานีฯแบ่งออกเป็น 4 ด้าน ดังนี้ 
 
  1. ด้านพัฒนาการเกษตร มีหน่วยงานดังนี้ 
                1.1 เจ้าหน้าที่บริหารงานในพระองค์ สำนักพระราชวัง 
                1.2 ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรที่สูงเชียงราย 
                1.3 ศูนย์ส่งเสริมการเกษตรที่สูงดอยตุง จังหวัดเชียงราย 
                1.4 สถานีพัฒนาที่ดินเชียงราย 

 2. ด้านพัฒนาคุณภาพชีวิต มีหน่วยงาน ดังนี้
                2.1 โครงการชลประทานเชียงราย 
                2.2 ศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงน้ำจืดเชียงราย 
                2.3 ศูนย์ฝึกและพัฒนาอาชีพราษฎรไทยบริเวณชายแดนเชียงราย 
                2.4 สำนักงานปศุสัตว์อำเภอเชียงแสน 
                2.5 ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย 
                2.6 ศูนย์พัฒนาสังคมหน่วยที่ 12 จังหวัดเชียงราย 
                2.7 โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านไร่ 
                2.8 องค์การบริหารส่วนตำบลแม่เงิน 
                2.9 กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน 
                2.10 กรมทรัพยากรน้ำบาดาล 
                2.11 ศูนย์วิจัยข้าวเชียงราย 

3. ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม 
                3.1 ส่วนประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 15 เชียงราย  

4. ด้านประสานงานคุ้มครองและป้องกันชุมชน
                4.1 ชุดประสานงานคุ้มครองและป้องกันชุมชน จังหวัดทหารบกเชียงราย
  

ที่มาของข้อมูล :     
- เอกสาร สรุปผลการดำเนินงาน ปีงบประมาณ พ.ศ. 2556  สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ บ้านธารทอง ส่วนประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 15 (เชียงราย)
- http://www.dnp.go.th/rsd/project-area/north/tantong/



 

 เปิดงานล้นเกล้าชาวไทย สถิตในดวงใจ
นิรันดร์ ณ ศูนย์ศึกษาการพัฒนาห้วยฮ่องไคร้ฯ
(นสพ.เดลินิวส์ ฉบับวันที่ 2 ธ.ค.59)  ...อ่านต่อ

 34 ปี ศูนย์ศึกษา ฯ ห้วยฮ่องไคร้ ฯ
แม่แบบการฟื้นฟูป่า จากเสื่อมโทรมสู่สมบูรณ์
(นสพ.เดลินิวส์ ฉบับวันที่ 26 ธ.ค.59)  ...อ่านต่อ

 สื่อมวลชนสื่ออาสาสืบสานพระราชดำริ
ชมการดำเนินงานปศุสัตว์ ณ ศูนย์ห้วยฮ่องไคร้

(นสพ.เดลินิวส์ ฉบับวันที่ 24 ธ.ค. 59) ...อ่านต่อ

 องคมนตรีติดตามความก้าวหน้าโครงการ
เพิ่มปริมาณน้ำในป่างเก็บน้ำเขื่อนแม่กวงอุดมธารา
(นสพ.เดลินิวส์  ฉบับวันที่ 22 ธ.ค. 59) ...อ่านต่อ

 ผู้คนเนืองแน่นในงานล้นเกล้าชาวไทยฯ
(นสพ.เดลินิวส์  ฉบับวันที่ 23 ธ.ค.59 ...อ่านต่อ

 ห้วยฮ่องไคร้ ฯ จัดยิ่งใหญ่
ล้นเกล้าชาวไทย สถิตในดวงใจนิรันดร์ 
(นสพ.เดลินิวส์ ฉบับวันที่ 17 ธ.ค. 59) ...อ่านต่อ

อ่านข่าวหนังสือพิมพ์ <<ย้อนหลัง>>

 

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย สถิตในดวงใจนิรันดร์  
(จส.100
-15-12-59 (03.28))

องคมนตรีติดตามงานอุโมงค์ผันน้ำแม่งัด-แม่กวง จ.เชียงใหม่ 
(จส.100-16-12-59 (04.03))

เยี่ยมชมศูนย์ศึกษาการพัฒนาห้วยฮ่องไคร้ฯ จ.เชียงใหม่ 
(จส.100-17-12-59 (05.00))

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย สถิตในดวงใจนิรันดร์ 
(สทร.106-24-12-59 (05.00)) 

องคมนตรีติดตามการดำเนินงานโครงการเพิ่มปริมาณน้ำในอ่างเก็บน้ำ
เขื่อนแม่กวงอุดมธารา
 (สทร.106-25-12-59 (05.00)) 

รับฟังข่าววิทยุ  <<เพิ่มเติม>>

 

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย
สถิตในดวงใจนิรันดร์
  จังหวัดเชียงใหม่

(TV-3-15-12-59) 
คลิ๊กชมสื่อ

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย
สถิตในดวงใจนิรันดร์
 จังหวัดเชียงใหม่

(TV-7-15-12-59)
 คลิ๊กชมสื่อ

เยี่ยมชมอ่างเก็บน้ำเขื่อนแม่กวงอุดมธารา
จังหวัดเชียงใหม่ 
(TV-3-16-12-59) 

คลิ๊กชมสื่อ

เยี่ยมชมอ่างเก็บน้ำเขื่อนแม่กวงอุดมธารา
จังหวัดเชียงใหม่ 
(TV7-16-12-59) 

คลิ๊กชมสื่อ

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย 
สถิตในดวงใจนิรันดร์
  จังหวัดเชียงใหม่
(TV NBT-15-12-59) 

คลิ๊กชมสื่อ

ติดตามชมทีวี ... <<ย้อนหลัง>>