Tools

E-mail Print PDF

ศูนย์ศิลปาชีพสีบัวทอง อ.แสวงหา จ.อ่างทอง

ศูนย์ศิลปาชีพสีบัวทอง อำเภอแสวงหา จังหวัดอ่างทอง
 
 
พระราชดำริ
            สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ
 
พระราชดำรัส
 
           “ ข้าพเจ้าอยากเห็นชาวนา ชาวไร่ มีงานศิลปาชีพพิเศษเป็นงานเสริมเพื่อเพิ่มรายได้ และใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์และเพื่ออนุรักษ์ศิลปะโบราณอันงามวิจิตรของไทยไว้ให้คงอยู่คู่แผ่นดินไทย งานศิลปาชีพจะดีเด่นเพียงไรอยู่ที่ความขยัน ความประณีต ศิลปะในการออกแบบและฝีมือในการประดิษฐ์ของช่างโดยเฉพาะ”  
 
ความเป็นมา
 
            ปลายปี พ.ศ. 2579 ได้เกิดอุทกภัยครั้งใหญ่ในพื้นที่ราบภาคกลางของประเทศ น้ำท่วม บ้านเรือน สวน ไร่ นา เป็นบริเวณกว้าง ราษฎรและสัตว์เลี้ยงได้รับความเดือดร้อนเป็นอันมาก สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ มีพระราชดำริให้เร่งช่วยเหลือราษฎรที่ประสบภัยครั้งนี้เป็นการด่วน โดยให้จัดพื้นที่ที่น้ำท่วมไม่ถึงทำโครงการฟาร์มตัวอย่างตามพระราชดำริให้กับราษฎรที่ตำบลสีบัวทอง อำเภอแสวงหา จังหวัดอ่างทอง
        ต่อมาในปี พ.ศ.2550 มีพระราชดำริให้ช่วยเหลือบุตรหลานของครอบครัวราษฎร ที่เดือดร้อนบริเวณใกล้เคียงในพื้นที่ดังกล่าวซึ่งยังไม่มีอาชีพและยังไม่มีโอกาสได้ศึกษาต่อให้เข้ารับการฝึกอาชีพที่โครงการฯ จึงให้ก็ตั้งเป็นศูนย์ศิลปาชีพมีราษฎรที่ได้ผ่านการคัดเลือกทั้งหญิงและชายเข้ารับการฝึกอบรมรวม 60 คน ได้ครูศูนย์ศิลปาชีพในภาคต่าง ๆ รวมทั้งเจ้าหน้าที่จากกรมวิทยาศาสตร์บริการมาเป็นวิทยากร สอนการใช้เครื่องมือ เครื่องจักรในการผลิตเซรามิกส์อย่างต่อเนื่อง 
          ขณะเดียวกันได้ขยายโอกาสให้ราษฎรเข้ามารับการฝึกอบรมเพิ่มจำนวนคนมากในแผนกต่าง ๆ
รวมเป็น 4 แผนก ได้แก่
         

          - แผนกเซรามิก  เริ่มดำเนินการ   วันที่ 5 กุมภาพันธ์ 2550

 

          - แผนกทอผ้า ทอจก  เริ่มดำเนินการ   วันที่ 5 กุมภาพันธ์ 2551

 

          - แผนกปักผ้า  เริ่มดำเนินการ  วันที่ 1 มิถุนายน   2552

 

          - แผนกแกะสลักไม้   เริ่มดำเนินการ   วันที่ 1 มิถุนายน   2552

            ปัจจุบัน มีราษฎรเข้ารัยการฝึกอาชีพรวมทั้งสิ้น 160 คน (ข้อมูลเดือน มกราคม พ.ศ. 2556)

 

 
1.แผนกฝึกอาชีพ เครื่องปั้นดินเผา (Ceramics) แบ่งออกเป็น 4 ประเภท
 
           1.1  ประเภทเครื่องใช้บนโต๊ะอาหาร : 
 
            ที่เป็นทรงกลมจะขึ้นรูปด้วยเครื่องจักร (Roller Head) อาทิ ชุดกาแฟ , แก้วมัก , ถ้วย , จานและชาม ผลิตจากดินขาว (porcelain) หรือดินขาว อีกชนิดหนึ่งที่เรียกว่า ดินเถ้ากระดูกสัตว์หรือดินโบน (Bone China) จะได้ผลิตภัณฑ์สีขาว , บาง , น้ำหนักเบา , แข็งและโปร่งแสง ภาชนะดินจะถูกนำไปเผาในเตาแก๊ส อุณหภูมิ 800 องศาเซลเซียส เรียกว่าการเผาดิบ ภาชนะที่ผ่านการเผาดิบเรียกว่า Biscuit  
            นำ Biscuit มาร่างแบบที่ต้องการแล้วพ้นสี – เขียนสีด้วยมืออย่างประณีต เป็นสีชนิดใต้เคลือบ (Underglaze) เสร็จแล้วจุ่มเคลือบ เผาเคลือบด้วยเตาไฟฟ้า อุณหภูมิ 1,200 องศาเซลเซียส ลวดลายเขียนสีที่ได้รับความนิยมคือ บัวหลวง และลั่นทมหลากสี
           ผลิตภัณฑ์เครื่องเคลือบ (ใส) สีขาว (Whitewear) นำมาตกแต่ง (ภายหลังการเผาเคลือบแล้ว) ด้วยการปิดรูปลอก (Decal) และนำเข้าเตาเผา (เป็นครั้งที่ 3 ) อุณหภูมิ 750-800 องศาเซลเซียส เพื่อให้รูปลอกติดกับภาชนะได้คงทน ลวดลายที่นำมาทำรูปลอกเพื่อการอนุรักษ์และส่งเสริมศิลปะไทยได้แก่ ลายผ้าท่อโบราณ (ลายดอกพิกุล) และลายโขนเรื่อง รามเกียรติ์
 
           1.2 ประเภทปั้นดอกไม้ – ใบไม้ ประดังตกแต่งภาชนะ :
           
           เน้น ออกแบบให้เกิดประโยชน์ ใช้สอยเสมอด้วยความประณีตสวยงาม การเตรียมงานปั้นเช่น อัดพิมพ์ลายใบ , ลายกลีบดอก , การเข้าดอก , และการทำสีให้ใกล้เคียงธรรมชาติ ต้องทำด้วยมือด้วยทุกขั้นตอน ส่วนการเผาดิบ , การเคลือบ และการเผาเคลือบ เป็นกระบวนการเดียวกับการผลิต เครื่องใช้บนโต๊ะอาหาร ยกเว้นดอกไม้ที่ใช้ดินโบนต้องเผาดิบ อุณหภูมิ 1230 องศาเซลเซียส เรียกว่าเผาแกร่งก่อนการทำสี
 
 
           1.3 ประเภทรูปสัตว์ :
 
           สิ่งที่นำมาซึ่งความน่าสนใจของการผลิตตัวสัตว์ชนิดต่าง ๆ ก็คือ การเก็บรายละเอียดของอากัปกิริยาที่น่าเอ็นดู , เชื่อง หรือน่าเกรงขาม อย่างเป็นธรรมชาติ มาไว้ที่การเตรียมต้นแบบให้มากที่สุดเสร็จแล้วจึงนำมาถอดพิมพ์ปูนพลาสเตอร์ เพื่อใช้เป็นพิมพ์ในการหล่อน้ำดิน การผลิตซ้ำตัวสัตว์สามารถทำได้คราวละจำนวนมากขึ้นอยู่กับจำนวนพิมพ์สัตว์ที่สีผิวเข้มจะใช้ดิน Stonewear สีผิวอ่อนใช้ดิน Bone China
 
           1.4 ประเภทหัตถกรรมดินเผาพื้นบ้าน :
 
           เป็นศิลปะงานปั้นเชิงอนุรักษ์วัตถุโบราณที่มีรูปทรงสมดุลใช้วัตถุดิบคือดินเหนียว (stonewear) ในท้องถิ่นขึ้นรูปด้วยแป้นหมุน เผาด้วยเตาฟืน หรือเตาแก๊ส เคลือบขี้เถ้า มีต้นทุนต่ำ เหมาะสำหรับเป็นอาชีพเสริม
 
2.แผนกฝึกอาชีพทอผ้า
 
           มีกระบวนการผลิตหลายขั้นตอน เริ่มต้นจากการปลูกหม่อนเลี้ยงไหม , สาวเส้นไหม , ย้อมสีไหม และการเตรียมเส้นพุ่งเส้นยืน ซึ่งต้องทำอย่างต่อเนื่อง ผ้าท่อศิลปาชีพจะแตกต่างจากผ้าทอทั่วไป คือ การย้อมสี จะย้อมโดยใช้วัตถุดิบจากธรรมชาติ เช่น สีเหลืองได้จากไม้แก่นขนุน สีชมพูได้จากไม้ฝาง เป็นต้น
 
 
3.แผนกฝึกอาชีพงานแกะสลักไม้
 
          เป็นศิลปะที่บ่งบอกเชื้อชาติของศิลปินได้ชัดเจนยิ่ง ทั้งนี้เป็นเพราะลวดลาย , การเล่าเรื่องในภาพ และฝีมือการแกะสลักของคนแต่ละเชื้อชาตินั้นมีเอกลักษณ์เฉพาะตน วัตถุดิบที่ใช้แกะสลักคือไม้ ถือเป็นสิ่งส้ำค่าที่มีใช่สำหรับการปลูกสร้างที่อยู่อาศัยหรือใช้เป็นยารักษาโรคเท่านั้น ส่วนที่เหลือยังสามารถนำมาแปรรูปให้เป็นงานศิลปะ มีรายได้เสริม ขอเพียงแต่ต้องปลูกต้นไม้ใหม่ขึ้นมาทดแทนในท้องถิ่นของตน

 

4.แผนกฝึกอาชีพปักผ้า
 
          ภาพวิจิตรบรรจงดูไม่ต่างจากงานจิตรกรรมเหล่านี้ แท้จริงคืองานศิลปะที่เกิดจากการปักเส้นด้ายหลากสีด้วยฝีมืออันละเอียด ประณีต บรรจง กอปรด้วยความเพียรและใจรักในงานฝีมือประเภทนี้ 

 
 
 

 
 

 

 เปิดงานล้นเกล้าชาวไทย สถิตในดวงใจ
นิรันดร์ ณ ศูนย์ศึกษาการพัฒนาห้วยฮ่องไคร้ฯ
(นสพ.เดลินิวส์ ฉบับวันที่ 2 ธ.ค.59)  ...อ่านต่อ

 34 ปี ศูนย์ศึกษา ฯ ห้วยฮ่องไคร้ ฯ
แม่แบบการฟื้นฟูป่า จากเสื่อมโทรมสู่สมบูรณ์
(นสพ.เดลินิวส์ ฉบับวันที่ 26 ธ.ค.59)  ...อ่านต่อ

 สื่อมวลชนสื่ออาสาสืบสานพระราชดำริ
ชมการดำเนินงานปศุสัตว์ ณ ศูนย์ห้วยฮ่องไคร้

(นสพ.เดลินิวส์ ฉบับวันที่ 24 ธ.ค. 59) ...อ่านต่อ

 องคมนตรีติดตามความก้าวหน้าโครงการ
เพิ่มปริมาณน้ำในป่างเก็บน้ำเขื่อนแม่กวงอุดมธารา
(นสพ.เดลินิวส์  ฉบับวันที่ 22 ธ.ค. 59) ...อ่านต่อ

 ผู้คนเนืองแน่นในงานล้นเกล้าชาวไทยฯ
(นสพ.เดลินิวส์  ฉบับวันที่ 23 ธ.ค.59 ...อ่านต่อ

 ห้วยฮ่องไคร้ ฯ จัดยิ่งใหญ่
ล้นเกล้าชาวไทย สถิตในดวงใจนิรันดร์ 
(นสพ.เดลินิวส์ ฉบับวันที่ 17 ธ.ค. 59) ...อ่านต่อ

อ่านข่าวหนังสือพิมพ์ <<ย้อนหลัง>>

 

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย สถิตในดวงใจนิรันดร์  
(จส.100
-15-12-59 (03.28))

องคมนตรีติดตามงานอุโมงค์ผันน้ำแม่งัด-แม่กวง จ.เชียงใหม่ 
(จส.100-16-12-59 (04.03))

เยี่ยมชมศูนย์ศึกษาการพัฒนาห้วยฮ่องไคร้ฯ จ.เชียงใหม่ 
(จส.100-17-12-59 (05.00))

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย สถิตในดวงใจนิรันดร์ 
(สทร.106-24-12-59 (05.00)) 

องคมนตรีติดตามการดำเนินงานโครงการเพิ่มปริมาณน้ำในอ่างเก็บน้ำ
เขื่อนแม่กวงอุดมธารา
 (สทร.106-25-12-59 (05.00)) 

รับฟังข่าววิทยุ  <<เพิ่มเติม>>

 

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย
สถิตในดวงใจนิรันดร์
  จังหวัดเชียงใหม่

(TV-3-15-12-59) 
คลิ๊กชมสื่อ

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย
สถิตในดวงใจนิรันดร์
 จังหวัดเชียงใหม่

(TV-7-15-12-59)
 คลิ๊กชมสื่อ

เยี่ยมชมอ่างเก็บน้ำเขื่อนแม่กวงอุดมธารา
จังหวัดเชียงใหม่ 
(TV-3-16-12-59) 

คลิ๊กชมสื่อ

เยี่ยมชมอ่างเก็บน้ำเขื่อนแม่กวงอุดมธารา
จังหวัดเชียงใหม่ 
(TV7-16-12-59) 

คลิ๊กชมสื่อ

พิธีเปิดนิทรรศการ ล้นเกล้าชาวไทย 
สถิตในดวงใจนิรันดร์
  จังหวัดเชียงใหม่
(TV NBT-15-12-59) 

คลิ๊กชมสื่อ

ติดตามชมทีวี ... <<ย้อนหลัง>>